ความแตกต่างระหว่างวรรณกรรมและวรรณคดี
.
.
กฤตย์ ทองคง
.
.
วรรณกรรม มิได้แปลว่าเป็นงานเขียนชั้นดีแต่อย่างใด วรรณกรรมมีความหมายง่ายๆตรงตามอักษรคือ แค่งานเขียนเท่านั้นเอง เช่นฉลากยาหรือป้ายบอกทิศทางทางเดินก็เป็นวรรณกรรมแล้ว
แต่วรรณคดี คือ วรรณกรรมที่ได้รับยกย่องว่าแต่งดี แต่จะดีขนาดไหน ใครยกย่องกี่คน หรือต้องผ่านสถาบันยอมรับหรือไม่ ไม่ใช่ต้องระบุในที่นี้ ก็เป็นเรื่องที่ว่ากันไป
ทั้งสอง วรรณกรรมและวรรณคดี ต้องใช้วรรณศิลป์ทั้งคู่ ในชั้นของวรรณกรรม วรรณศิลป์จำเป็นที่ทำให้คนอ่าน อ่านแล้วเข้าใจตามจุดประสงค์ของผู้เขียน แต่วรรณคดี ต้องไปถึงขั้นใช้วรรณศิลป์ชั้นสูง กว่านั้น ละเอียดอ่อนจนสามารถโน้มน้าวจิตใจและหรืออารมณ์ได้ รวมทั้งอาจเป็นทั้งกระจกสะท้อนกลับและประทีปส่องความงดงามจนได้รับการยอมรับในวงกว้างด้วย
กล่าวได้ว่า ไม่มีใครที่ไม่เคยผลิตงานวรรณกรรม แค่เด็กเขียนการบ้านส่งคุณครูในชั้นประถมของทุกคนก็ถือเป็นวรรณกรรมแล้ว
อนึ่ง... งานใดที่จะถูกยกระดับเป็นวรรณคดีหรือไม่ มีเพียงผู้เดียวที่ไม่มีสิทธิ์โหวตเสียงให้เป็นคือ ผู้เขียนเอง ต้องให้ชาวโลกเขาวินิจฉัยผ่านการวิพากย์วิจารณ์ทั้งในยุคตัวเองและข้ามยุค
นี่เอง...วรรณกรรมที่จะเป็นวรรณคดีได้ ต้องเป็นเรื่องเก่าระดับหนึ่ง ค่าที่ว่า ถ้ายังไม่เก่า แต่อยู่ในยุคผู้เขียน ยังไม่ได้ผ่านตะแกรงร่อนวิพากย์วิจารณ์จากอนาคตด้วย
วรรณกรรมบางชิ้นงาน อ่านแล้วเป็นปลาบเป็นปลื้มในยุคนั้นเท่านั้นเอง คนในยุคต่อมาเขาไม่ปลื้มกันแล้ว บางงานอาจเหนือกว่านั้น ที่สื่อสารอารมณ์หรือแรงบันดาลใจข้ามยุคข้ามสมัยจากหมู่ชน จึงย่อมเป็นงานที่ผ่านตะแกรงร่อนคัดสรรชั้นดีว่ามีคุณค่าถึงระดับหรือไม่ไปในตัว
กล่าวเช่นนี้ มิได้หมายความว่า วรรณกรรมไม่มีสิทธิ์เป็นวรรณคดี เพียงแต่ยังไม่ครบขั้นตอนการซักฟอกคัดสรรผ่านมหาชนในห้วงแห่งมิติเวลา
ผู้เขียนมีน้ำหนักเพียงแต่ เท่าเทียมคนอ่านที่ให้ความเห็นเพียงหนึ่งคนเท่านั้นเอง ใครเขาจะเห็นด้วยหรือแย้งได้ทั้งสิ้น
.
.
กฤตย์ ทองคง
๒๓ มีนาคม ๒๕๖๕
.
